Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma yakmadan başlamak doğru olur, çünkü çubuğun ham kokusu elinize bir referans noktası sağlar özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Burada no. 1 tubos aroma profili gibi tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo gibi tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte ağıza gelen koku ne kadar net ise yoğunluk o kadar yüksek demektir ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu hemen kaydetmek iyi olur, zira hafıza çabucak kaybolur. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak yanılmayı azaltır çünkü kalabalık ortamlarda ince kokular çabucak gözden kaybolur. Aroma gücü tek başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca şiddeti gösterir. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek hem de ölçütleri baştan belirlemek işin temeli olur. Kriter netleşince her çubuk aynı cetvelle değerlendirilir böylece yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme esnasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta durursa odaklanma güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek seferde değerlendirmek doğru olmaz ayrıca erken davranıp sonuç çıkarmak sık yapılan bir hatadır. Başlangıç bölümde koku çoğunlukla hafif ve temiz gelir elbette bu sıralama her çubukta birebir tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer zira gerçek karakter genellikle burada saklıdır. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla yükselir ve tonlar koyulaşır hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik kalır. Kısa kalın çaplı vitola gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş görülür gerçekten bu sebeple sakin gitmek fayda getirir. Sonlara doğru ısı yükseldiğinden sertçe notalar baskın olabilir gerçekten ısınan yaprak asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir not vermek daha tutarlı sonuç sağlar. Evrelerin geçişi çoğu zaman keskin olmaz, o nedenle kabaca üç parçaya bölmek yeterlidir. Değişimleri yakalamak için nefes sıklığını sabit tutmak gerekir. Art arda nefes almak sıcaklığı yükseltir ve tadı çarpıtır.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Yoğunluğu puanlamak kişisel yorumu daha net kılar her zaman sabit aydınlatma ile sakin bir ortam seçilmelidir. Bir ile beş arası giden bir skala çoğu tadımcı için işe yarar bu durum değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı yapar. 1 belli belirsiz notayı, 5 ise ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı gösterir bu sayede dikkat dağılmaz ve yorum doğruluğu yükselir. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda yer alır ve sonradan okunduğunda hangi noktayı düşündüğünüz kolayca anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer benzeri aynı boydaki bir kutu ise yumuşak notaları yüzünden yakın bir not alabilir yoksa aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu yazmadan önce en az üç çekiş almak gerekir öte yandan yarım notlar yazmak fazladan bir yük getirir. Ölçeği her seferinde değiştirmemek karşılaştırmayı mümkün kılar. Ölçeğin orta noktası en çok tercih edilen değerdir, zira ılımlı çubuklar çoğunluğu kapsar. Uç noktalardaki notlar yalnızca istisnai durumlarda verilmelidir. Böylece kayıtlar ayırt edici kalır.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çubuğun kalınlığı, yanışın hızını ve aroma gücünü belirgin biçimde etkiler bu yüzden kül çizgisinin düzgün gitmesini da izlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla keskin notalar erken belirir gerçekten ince çubuklarda ısı artışı belirgin biçimde çabuktur. Petit royales nasıl içilir benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca fark edersiniz ısınma hızı ise tadı hemen etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha serin gelir ve aromalar daha geç belirir hem de bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı güzel gösterir küllenme düzensizse not bölümüne eklenmelidir. Serin duman aromayı daha ayrıntılı yapar fakat gücünü azaltmaz aksine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine eklemek unutulmamalı. Değişik kalınlıklarda iki ürünü aynı oturumda tadarken önce dar çaplıyı sonra geniş çaplıyı seçmek iyi olur. Bu şekilde yoğun tat ince olanın izlenimini bastırmaz. İkisi arasındaki ara zamanı en az yarım saat olmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ve burun boşluğunun yakaladığı aroma oysa bu iki kanal birbirini besler ama aynı şey değildir. Gücü doğru ölçmek için ikisini ayrı ayrı yazmak gerekir bu ayrım ilk bakışta küçük gelse de sonuçları epey değiştirir. Nefesi dudaktan bırakırken burundan yavaşça çıkarmak retrohale denemesidir örneğin hafif bir soluk kokuyu daha zengin açar. Short churchills yoğunluğu nasıl gibi kremsi bir robusto bu yöntemle aroma tarafını belirgin verir üstelik burun tıkalıyken yapılan tadımlar sağlam olmaz. Short sports tadım notları benzeri ince bir çubuk de fındıksı notayı daha kısa geçirir hızlı bir çekiş de narin tonları siler. Güç dilde düşük fakat koku tarafında yüksek olabilir benzer biçimde çok sıcak bir öğünden sonra duyarlılık körelir. Bu iki izlenimi yan yana koymak öğretici olur; Bu iki notu ayırmak yanılgıyı önler. Yeni başlayan tadımcılar için ilk adımda koku yoluyla gelen ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Deneyim arttıkça dil tarafı da detay göstermeye başlar. Değişik kokuları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak hafızayı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Damak doyduğunda aroma gücü olduğundan düşük hissedilir ayrıca öğün aralarında tadım yapacaksanız bu ayrıntı daha da önem kazanır. Dolayısıyla her çubuktan sonra ılık bir yudum su içmek yararlı olur bu küçük özen yoğunluğun olduğu gibi okunmasını mümkün kılar. Wide churchills neye benzer gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa su daha uygundur çünkü doymuş bir ağız en güçlü aromayı dahi soluk gösterir. Şekersiz kahve kavrulmuş tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise onları bastırır üstelik çok soğuk içecekler dili duyarsızlaştırır hem de aroma hissini azaltır. Puritos serisi aroma profili gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha temiz görünür bu yüzden temizlik adımı atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her seferinde sabit tutmak karşılaştırmayı bozmaz nitekim yoğun şekerli sıvıdan sonra keskin tonlar gerçekte olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra tadım yapmak doğru olmaz. Kahve ve su dışında çay de kullanılabilir; önemli olan seçimin sade kalmasıdır. Damak tazelendikten sonra birkaç dakika ara vermek faydalıdır. Aceleyle başlanan değerlendirme çoğunlukla hatalı kalır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Küçük çubuk ölçüsünde yanış kısa sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha az bir aralıkta yaşanır üstelik başlangıç notu bu boylarda hızla kaybolabilir. Bu yüzden başlangıç ve bitiş arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü büyük boy bir ürüne oranla daha sabırlı incelenmelidir. Romeo julieta 20 club gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve yoğunluğu izlemeyi rahatlatır zira her nefesin ağırlığı daha fazladır. Romeo julieta 20 mini gibi mini ölçü de kakao tonunu hızla gösterip biter çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki çubuk denemek tek denemeden daha güvenilir sonuç verir bu nedenle düzenli ve dengeli nefes önerilir. Teneke kutu aroması başlangıçtaki ilk notu oluşturur bu nedenle yazmayı çubuk yanarken değil de bitişten hemen sonra yapmak daha rahattır. Bu izlenimi ayrıca kaydetmek iyidir. Boy küçüldükçe tat ayrıntısı daralır, fakat güç algısı aynı kalabilir. Bu nedenle sigarillo değerlendirmelerini büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak gerekir. Ayrı bölüm kullanmak yararlıdır.
Notları kayıt altına almanın aroma değerlendirmesine katkısı
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda kesin bir fikir sunmaz yani her tadım bir öncekinin üstüne eklenir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ile saat algıyı etkiler bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla küçük bir not defteri açmak fayda sağlar yoksa aynı notalar defalarca baştan öğrenilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde sedir notası değişiyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa geri dönüp bakmak gelişimi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar oynadığını ortaya koyar bu durum zaman kaybına neden olur. Saat, puro ismi ile not deftere yazılmalı gerçekten en eski kayıtlar ileride okunduğunda şaşırtıcı farklar barındırır. Notlar arasında iki basamaktan fazla fark varsa şartlar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta kısa ifadeler uzun paragraflardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm güçlü sedir kokusu gibi bir not yeterli sayılır. Sonradan okunduğunda net olmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Gövde, içimin ağızdaki dokusunu tarif eder; yoğunluk ise notaların şiddetidir zira bu iki özellik aynı yönde ilerleme etmek mecburiyetinde olmaz. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak nihayetinde daha dürüst bir yorum ortaya çıkarır. El principe neye benzer benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sütlü kahve tonunu net taşıyabilir örneğin ağır bir duman zayıf bir aromayla gelebilir. La cabaña aroma profili gibi dengeli bir kutu de orta gövdeyle badem notasını yüksek tutar kaldı ki ağır bir duman notasız da olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir puro güçlü lezzet sunabilir tersi hâl da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not tutmak işe yarar bu nedenle tek kelimeyle güçlü yazmak yerine ayrı ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakıp aroma gücünü tahmin etmek yanlış sonuç verir. Aynı dolgunlukta iki ürün arasında yoğunluk ayrımı aramak ince bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ile düzenli kayıt almayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kendi tercihiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, aroma algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en sağlam değerlendirme koşulları sabitlemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda tütün çabuk yanar ve keskin tonlar abartılır bu nedenle ortam şartlarını de kayda geçirmek akıllıca olur. Çok nemli havada ise duman ağırlaşır hem de lezzet silikleşir ısı de tütünün yanma hızını değiştiren başka bir değişkendir. La prado benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın tuttuğu durumu dikkate almak gerekir yoksa iki ayrı günde çıkan puan farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu nasıl içilir gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse ayrım daha doğru okunur değerlendirme günü seçerken bu etkeni unutmayın. Temiz hava ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku de algıyı şaşırtır oysa gerçek neden çoğu zaman ortamdaki nem ya da koku olur. Tadımı her seferinde aynı odada yapmak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir odada duman birikirse ikinci denemenin aroması yanlış algılanabilir. Pencere açıklığı sağlamak genellikle işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse kül yapısı bozulur.